Ο Πέτρος Καψάσκης, ιδρυτής και πρόεδρος του Ελληνικού Ινστιτούτου Πολιτιστικής Διπλωματίας, παραχώρησε συνέντευξη στον συντάκτη του Polispost.com Κωνσταντίνο Μπατσιόλα.

Το Ελληνικό Ινστιτούτο Πολιτιστικής Διπλωματίας είναι ένας νέος φορέας που βασίζεται στην ιδιωτική πρωτοβουλία, εμφανίστηκε πριν από μερικούς μήνες και γνωρίζει μεγάλη ανταπόκριση από το κοινό. To Ελληνικό Ινστιτούτο Πολιτιστικής Διπλωματίας, είναι επιστημονική αστική μη κυβερνητική, μη κερδοσκοπική εταιρεία και αποτελεί τον πρώτο φορέα στην Ελλάδα, ο οποίος έχει ως βασικό σκοπό τη μελέτη, ανάλυση και διάδοση όλων των πτυχών της Πολιτιστικής Διπλωματίας.

Ο Πρόεδρος και Ιδρυτής του ΕΙΠΔ Πέτρος Καψάσκης άνοιξε τα χαρτιά του στον Κωνσταντίνο Μπατσιόλα, συντάκτη του polispost.

Κύριε Καψάσκη, τι περισσότερο μπορεί να προσφέρει το ΕΙΠΔ στον Ελληνικό Πολιτισμό απ’ ό,τι το κράτος; Δεν υπάρχουν φορείς που να καλύπτουν το πεδίο δράσης του ΕΙΠΔ;

Υπάρχουν! Πράγματι υπάρχουν! Ουδέποτε ο τόπος μας στερήθηκε φορέων και κάθε μορφής σωματείων, νόμων αλλά κυρίως προέδρων. Εντούτοις, φορείς οι οποίοι να ασχολούνται αμιγώς με την έρευνα, τη μελέτη και τη διάδοση της επιστήμης της Πολιτιστικής Διπλωματίας ουδέποτε υπήρξαν στη χώρα μας. Και αυτό είναι οδυνηρό για μια χώρα όπως η Ελλάδα δίχως βαριά βιομηχανία και στρατιωτική ισχύ. Το Ελληνικό Ινστιτούτο Πολιτιστικής Διπλωματίας αποτελεί τον πρώτο και μοναδικό εκφραστή αυτής της ιδέας στην Ελλάδα και τον δεύτερο στην Ευρώπη. Είναι δηλαδή, πέρα από ένα ελληνικό εγχείρημα και μια καινοτομία σε ευρωπαϊκό επίπεδο, στην οποία όσοι πολίτες το επιθυμούν, μπορούν να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους συνδράμοντας στην πολιτιστική αναδημιουργία της χώρας.

Κύρια αποστολή μας είναι να βρούμε τον εαυτό μας. Όταν έχεις δικό σου εαυτό όλοι σε εμπιστεύονται περισσότερο. Και όταν σε εμπιστεύονται η δουλειά γίνεται πιο γρήγορα. Προϋπόθεση για να γίνει κάτι τέτοιο είναι να εξέλθουμε από το κλείσιμο στον εαυτό μας και τον εσωτερικό μονόλογο στον οποίο έχουμε περιέλθει και να σχεδιάσουμε μια πρόταση πολιτισμού για την Ελλάδα που να ενδιαφέρει πλέον πανανθρώπινα.

 

Δηλώνετε ότι η κρίση που βιώνει η πατρίδα μας είναι κρίση πολιτιστική. Πώς ακριβώς το προσδιορίζετε ;

Νομίζω πως η εικόνα των Πανεπιστημίων, των δημόσιων κτιρίων και των αγαλμάτων, η κατάσταση της δημόσιας παιδείας και ο τρόπος με τον οποίον αντιμετωπίζεται ο αθλητισμός συνθέτουν την εικόνα παρακμής μιας κοινωνίας η οποία εν τέλει υφίσταται πολλά χρόνια πριν την είσοδό της Ελλάδος στα προγράμματα στήριξης των διεθνών και χρηματοπιστωτικών θεσμών· όταν ακόμα δεν υπήρχε κρίση, αλλά ακρισία.

Έως σήμερα, το ελληνικό κράτος έχει εισπράξει 660 δισ. ευρώ δάνεια, 290 δισ. ευρώ καθαρές επιδοτήσεις και 26 δισ. ευρώ άτοκες επενδυτικές επιχορηγήσεις. Επιπροσθέτως, από την Ελλάδα έχουν «κουρευτεί» χρέη περίπου 120 δισ. Ευρώ. Θα έπρεπε να ήμασταν Ελβετία! Συνεπώς δεν είναι θέμα έλλειψης κονδυλίων αλλά πρωτίστως κριτηρίων. Τα κριτήρια διαμορφώνουν πορείες, τα κονδύλια συχνά τις διαφθείρουν.

 

Ποια η σχέση του νεοέλληνα με την παράδοση; Ποια η σχέση του με το παρελθόν; Τι θα μπορούσε να αναδείξει ο σύγχρονος ελληνικός πολιτισμός;

Πιστεύω πως η σχέση μας με την παράδοση, που κάποτε ήταν του κάλλους η πηγή όπως θα μας έλεγε και ο Καρυωτάκης, σήμερα γίνεται πλέον αντιληπτή ως μια αναμνηστήρια τελετουργία η οποία περιορίζεται στη νοσταλγική ανάμνηση του πεπερασμένου παρελθόντος και εξωτερικεύεται, ως επί το πλείστον, μέσω φολκλορικών εκδηλώσεων και πανηγυρικών εορτασμών. Αντίληψη η οποία αδυνατεί να ανασυνθέσει το παρελθόν στο παρόν και για αυτό σε κάθε της έκφραση αποκλείει εξ ορισμού το χρόνο του μέλλοντος. Ένα είδος μνημόσυνου στο νεκρό δηλαδή. Αιωνία μας η μνήμη.

Ο σύγχρονος ελληνικός πολιτισμός έχει να περηφανευτεί για πολλά μεγάλα πολιτιστικά επιτεύγματα που ευεργέτησαν την ανθρωπότητα και ανέδειξαν τον Ελληνικό πολιτισμό σε όλη την οικουμένη. Το αυτοκίνητο υδρογόνου, το οποίο κατασκεύασε η επιστημονική ομάδα του Πολυτεχνείου Κρήτης, ο μηχανισμός αντιβαρύτητας του Θεόδωρου Τσιριγγάκη, το εκατοστομετρικό ραντάρ του Παύλου Σαντορίνη, το τεστ ΠΑΠ του Γεωργίου Παπανικολάου τα δύο νόμπελ ποίησης μέσα σε δύο δεκαετίες καθώς και τα επιτεύγματα πολλών ακόμα διαπρεπών επιστημόνων όπως του Δημήτρη Χριστοδούλου ή του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή και πλείστων ακόμα, αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα μεμονωμένων προσπαθειών που είχαν ως στόχο τη δημιουργία πολιτισμού.

 

Είναι ο Πολιτισμός η απάντηση στην κρίση της ελληνικής κοινωνίας;

Δεν υπάρχει αμφιβολία περί αυτού. Η οικονομία δίχως ένα πλαίσιο αξιών και κανόνων που να την καθορίζουν, διαφθείρει την ανθρώπινη φύση και καθιστά τον άνθρωπο ως Homo homini lupus. Η κρίση στην οποία αναφέρεστε είναι η συνέπεια αυτού ακριβώς του προβλήματος. Ευημερία υλική η οποία ουδέποτε συνοδεύτηκε από μια καλλιέργεια πνευματική. Έτσι, η έννοια του Πολιτισμού, τουλάχιστον στις συνειδήσεις μας, έχει πλήρως ταυτιστεί με τα Ευρωπαϊκά πακέτα στήριξης τα επιδοτούμενα προγράμματα και τις επιδοτήσεις ΕΣΠΑ· που ίσως τελικά να στερήθηκαν από οράματα και για αυτό να οδήγησαν το λαό μας να ζει σε παραμυθοδράματα.

Συνεπώς, αν επιθυμούμε να εξέλθουμε από τη στενωπό θα πρέπει να σταματήσουμε να σκεπτόμαστε πώς θα τη βγάλουμε στο τώρα και να ξεκινήσουμε να οραματιζόμαστε το μετά. Επί παραδείγματι, πώς φανταζόμαστε τον Έλληνα του 2040; Ποιος θέλουμε να είναι ο ρόλος του σχολείου; Τι ψυχισμούς επιθυμούμε να διαπλάσουμε; Επιθυμούμε πανεπιστήμια έρευνας ή εκκολαπτήρια κομματικών στρατών; Ποιος θέλουμε να είναι ο ρόλος του δασκάλου; Τέτοια ερωτήματα άπαξ τεθούν, μπορούν μέσα σε ένα ορίζοντα εικοσαετίας να ωθήσουν ένα λαό σε δημιουργία και προκοπή· να διαμορφώσουν πορείες καινούργιες και μακρές, οι οποίες πλέον θα πάψουν να ασφυκτιούν στις τετραετείς θητείες και θα ανθίστανται στο εφήμερο και στο αρπακτικό.

 

Ποιος  είναι ο Πέτρος Καψάσκης;

Ο κος Καψάσκης γεννήθηκε στην Αθήνα, αλλά κατάγεται από τη Ζάκυνθο όπου η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στο νησί περί τα 1534. Εν συνεχεία φοίτησε στο ιταλικό γυμνάσιο της Ρώμης «Βιτόριο Αλφιέρι» και συνέχισε το λύκειο στο διεθνούς φήμης Ιταλικό Ινστιτούτο «Μαρία Μοντεσσόρι» της Ρώμης. Κατόπιν εισήχθη στο Πάντειο Πανεπιστήμιο όπου και σπούδασε Πολιτική Επιστήμη και Ιστορία, ενώ παράλληλα πραγματοποίησε την πρακτική του στο Υπουργείο Εξωτερικών και τη Διπλωματική Ακαδημία. Εν συνεχεία αφού ολοκλήρωσε τη στρατιωτική του θητεία μετεκπαιδεύτηκε στο Λονδίνο, στο Τμήμα της Γεωπολιτικής και Ασφάλειας του «Royal Holloway University of London» και ολοκλήρωσε την ίδια περίοδο την πρακτική του στο εμπορικό τμήμα της Ελληνικής Πρεσβείας στο Λονδίνο. Σήμερα βρίσκεται στην Αθήνα όπου συνεχίζει με το διδακτορικό του στην Πολιτιστική Διπλωματία και την Εξωτερική Πολιτική. Τον Φεβρουάριο του 2017 ίδρυσε το Ελληνικό Ινστιτούτο Πολιτιστικής Διπλωματίας με έδρα την Αθήνα. Ομιλεί Ιταλικά, Αγγλικά και Γαλλικά και έχει εργαστεί ως μεταφραστής, αρθρογράφος και επιστημονικός συνεργάτης σε διάφορες εταιρείες και ερευνητικά ινστιτούτα.